Kapelani Katyńscy

Ksiądz Kazimierz Suchcicki

Kapłan diecezji płockiej, dziekan (pułkownik) służby stałej Wojska Polskiego, dziekan Okręgu Korpusu nr IV w Łodzi, generał brygady (pośmiertnie).

Urodzony 8 listopada 1882 roku w Piotrowie koło Ostrołęki. Syn rolników, Mikołaja i Marii z d. Wierzbowskiej. Ukończył progimnazjum w Pułtusku i w 1899 roku wstąpił do Seminarium Duchownego w Płocku. Na ostatnim roku studiów był wicedziekanem kleryków. 12 czerwca 1905 roku przyjął święcenia kapłańskie z rąk biskupa płockiego Apolinarego Wnukowskiego. Mszę Świętą prymicyjną odprawił w rodzinnej parafii Piski.

Pracę duszpasterską rozpoczął 1 sierpnia lipca 1905 roku jako wikariusz w parafii pw. Świętego Stanisława Biskupa i Męczennika w Mławie. Od 12 sierpnia 1906 roku był wikariuszem w parafii pw. Świętego Stanisława Biskupa i Męczennika w Lekowie w powiecie ciechanowskim. 28 stycznia 1910 roku został wikariuszem w parafii pw. Ducha Świętego w Kadzidle.

Był organizatorem życia kulturalno-narodowego w parafii. Szerzył oświatę, kolportował czasopisma i książki katolickie. W 1911 roku założył orkiestrę dętą i bibliotekę, do której prenumerował ponad 150 pism tygodniowych i codziennych. 26 maja 1912 roku wraz z mieszkańcami Kadzidła założył Stowarzyszenie Pożarnicze. Odegrał główną rolę przy budowie remizy ochotniczej straży ogniowej. Oprócz miejsca na sprzęt strażacki znajdowała się w niej sala mogąca pomieścić 300 osób, gdzie zbierano się na pogadanki i organizowano przedstawienia.

27 lipca 1913 roku razem z parafianami założył Towarzystwo Oszczędnościowo-Pożyczkowe w Kadzidle (działające w systemie Kas Stefczyka). Został wybrany prezesem pierwszego zarządu towarzystwa. 1 sierpnia 1915 roku, gdy w czasie wycofywania się wojsk rosyjskich, przemocą ewakuowano ludność polską w głąb Rosji, wyjechał ze swoimi parafianami. Był kapelanem wygnańców w Rosji, początkowo w pasie przyfrontowym, a od roku 1916 w Rosławiu koło Smoleńska. Był również prefektem polskich szkół w Kozłówce. Działał w Centralnym Komitecie Obywatelskim Królestwa Polskiego w Rosji, polskiej organizacji samopomocowej.

W 1918 roku wrócił do Polski. Od 4 września 1918 roku był wikariuszem w parafii pw. Świętego Wojciecha w Nasielsku i prefektem miejscowych szkół. 2 maja 1919 roku został wikariuszem w parafii pw. Świętego Idziego w Wyszkowie oraz prefektem w miejscowych szkołach.

13 czerwca 1919 roku ochotniczo wstąpił do Wojska Polskiego. Został kapelanem 21 pułku piechoty formującego się w Ostrowi Mazowieckiej. Przez pewien czas zastępował chorego na tyfus proboszcza miejscowej parafii ks. Ludomira Lissowskiego. 20 lipca 1919 roku z I i III batalionem 21 pułku piechoty wyjechał na front wojny polsko-bolszewickiej. Od 8 sierpnia do 17 listopada 1919 roku, chorując na czerwonkę, przebywał w szpitalu. 20 listopada 1919 roku został kapelanem Szkół Podoficerskich w Obozie Szkół Podoficerskich Ostrów-Komorowo, które 6 czerwca 1920 roku zostały przeniesione do Biedruska, a 15 listopada 1920 roku do Grudziądza. 16 grudnia 1921 roku został zatwierdzony w stopniu proboszcza (podpułkownika, ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku). Od 20 stycznia 1921 roku był kapelanem w Centralnej Szkole Podoficerów Piechoty w Chełmnie oraz proboszczem miejscowego kościoła garnizonowego.

20 grudnia 1921 roku został kierownikiem Rejonu Duszpasterstwa Katolickiego Modlin i kapelanem Garnizonu Modlin. 3 maja 1922 roku na terenie Korpusu Kadetów w Modlinie poświęcił tablicę pamiątkową, dla uczczenia pamięci kadetów poległych w walkach 1920 roku. Od 7 września 1922 roku był zastępcą szefa duszpasterstwa Okręgu Korpusu nr VI we Lwowie i proboszczem miejscowej parafii wojskowej pw. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski. W listopadzie 1923 roku został sekretarzem Wydziału Okręgu Lwowskiego Towarzystwa Polskiego Żałobnego Krzyża, opiekującego się grobami bohaterów walk o wolność Polski.

13 grudnia 1923 roku został zastępcą szefa duszpasterstwa Okręgu Korpusu nr VIII w Toruniu i proboszczem miejscowej parafii wojskowej pw. Świętej Katarzyny. Był również proboszczem Obozu Warownego Toruń.

Od 28 grudnia 1927 roku był dziekanem Okręgu Korpusu nr III w Grodnie i proboszczem wicedziekanem parafii wojskowej pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. 1 stycznia 1931 roku otrzymał awans na stopień dziekana (pułkownika). Był członkiem Zarządu Okręgu Grodzieńskiego Polskiego Białego
Krzyża. W 1931 roku wykładał na kursie dla Sióstr Pogotowia Sanitarnego zorganizowanym przez grodzieński oddział Polskiego Czerwonego Krzyża.

Kiedy w 1931 roku Marszałek Józef Piłsudski zażądał od władz kościelnych ustąpienia biskupa Stanisława Galla z funkcji Biskupa Polowego Wojsk Polskich, wezwał do Belwederu na rozmowę ks. Suchcickiego, proponując mu objęcie tej funkcji. Ksiądz Suchcicki odmówił jej przyjęcia, a o spotkaniu z Marszałkiem poinformował biskupa Galla i Nuncjaturę Apostolską w Warszawie. W grudniu 1934 roku mianowano go dziekanem Okręgu Korpusu nr IV w Łodzi.

We wrześniu 1939 roku ewakuował biuro dziekańskie i wraz żołnierzami Garnizonu Łódzkiego wyruszył na wschodnie tereny Polski. Po 17 września 1939 roku w nieustalonych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej. Osadzono go w obozie specjalnym NKWD w Starobielsku. Stamtąd wysłał do swojej siostry Michaliny Roszko, mieszkającej w Ostrowi Mazowieckiej, trzy pocztówki: w grudniu 1939 roku i w styczniu i lutym 1940 roku.

Przed świętami Bożego Narodzenia 1939 roku został zabrany z obozu starobielskiego i odtąd ślad po nim zaginął. Jednak aż do 2 marca 1940 roku figurował na stanie obozu, co świadczy o tym, że był najprawdopodobniej przetrzymywany w Starobielsku w którymś z więzień NKWD podległych komendzie łagru. 2 marca 1940 roku w grupie 10 kapelanów został odesłany ze Starobielska do Moskwy do dyspozycji I Wydziału Specjalnego Głównej Dyrekcji Bezpieczeństwa Państwowego NKWD ZSRR. 17 lub 27 marca 1940 roku został przewieziony z moskiewskiego więzienia na Butyrkach do obozu w Kozielsku. Po osadzeniu w tym obozie, razem z innymi przywiezionymi kapelanami mógł być więziony w jednej z wież monasteru w Kozielsku.

11 kwietnia 1940 roku na podstawie wykazu NKWD sporządzonego w Moskwie został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego. Jego nazwisko znajduje się na liście wywozowej nr 025/3 z 9 kwietnia 1940 roku, pozycja 22 (sprawa nr 4909). 13 kwietnia 1940 roku został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Lesie Katyńskim lub w piwnicy więzienia wewnętrznego Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku. Ciało kapłana oprawcy wrzucili do dołu śmierci w Katyniu – obecnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu.

Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (11 listopada 1937 r. – za zasługi na polu pracy kulturalno-oświatowej w wojsku), Medalem za Wojnę 1918– 1921, Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości i papieskim Krzyżem Pro Ecclesia et Pontifice.

W listopadzie 2007 roku omyłkowo pominięto jego osobę podczas pośmiertnych awansów dla oficerów zamordowanych wiosną 1940 roku w ZSRS. 29 czerwca 2012 roku postanowieniem Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego został pośmiertnie mianowany na stopień generała brygady.

Bogusław Szwedo, Wierni do końca. Kapelani wojskowi ofiary Zbrodni Katyńskiej, Warszawa 2020, s.171.

Share on facebook
UDOSTĘPNIJ
Komunikaty
Kim byli?

Słowo biskupa polowego

Zamordowanym w Katyniu i innych miejscach na Wschodzie towarzyszyli duchowni różnych wyznań, którzy po wojnie obronnej 1939 roku wraz z żołnierzami trafili do więzień i obozów. Wspierali współwięźniów łaską potajemnie sprawowanych sakramentów świętych, modlitwą, dobrą radą, pociechą, a na koniec trafili do tych samych dołów śmierci w Katyniu, Miednoje, Charkowie i w innych miejscach Golgoty Wschodu.

bp Józef Guzdek Biskup Polowy Wojska Polskiego

Stowarzyszenie Pamięć Kapelanów Katyńskich

Kapelani Katyńscy byli skazani przez wrogów na śmierć i zapomnienie. Przetrwali w pamięci rodzin i nielicznych ocalałych ze zbrodni katyńskiej. Byli wierni do końca. Chcemy ich zachować w narodowej pamięci. Dlatego podejmujemy działania mające na celu ich upamiętnienie.

KRS 0000727503